Bilişim Dünyası 13 EYLÜL 2013 / 13:17

Şeffaf oylama yazılımı

Miss Eurovision Transparent Voting System (TVS) Şeffaf Oylama Sistemi güzellik yarışmasının Türkiye elemelerinde kullanıldı.
Türkiye’de hazırlanan ve Transparent Voting System (TVS) dünyada bir ilk . Yarışma sonuçlarındaki spekülasyonları engellemek ve  oyların  hesap verebilir olmasını sağlamak için hazırlanan yazılım  Miss Eurovision Güzellik yarışmasının Türkiye elemelerinde kullanıldı.

Güzellik yarışmasını organize eden Renesans Group Yönetim Kurulu Başkanı Ayhan Işıklı,  Her alanda kullanılan teknolojinin güzellik yarışmalarında da kullanılmasıyla işin kalitesinin yükseleceğine önemle değindi.
TVS nasıl çalışıyor?
Sistemde her jüri üyesi, jüri başkanı, noter ve bilgi işlem personeli için farklı yetkilere sahip clientlar tanımlanıyor. Jüri üyeleri  adayların detaylı bilgilerine ulaşabiliyor. Jüri başkanı ilave olarak bilgi işlem personeli tarafından programa girilen halk oylaması (el panelleri, SMS, web sitesi ve sosyal medya oyları) sonuçlarını ve jürinin kullandığı oyları eş zamanlı olarak görebiliyor. Oylama işleminde her bir jüri üyesi ve jüri başkanı adayların kaçıncı olmasını istediklerini seçerek oy kullanabiliyor. 5 aday için oy kullanan jüri üyesi verdiği oyları onaylayarak oy verme işlemini sonlandırılabiliyor.

Halk oylamasında adalet

Ayrıca sistem halk oylaması sonucu her bir kategoride ilk beşe giren adaylara  jüri puanlama sisteminin de ki değerlerin % 25’ini verirken ve bu kategorilerde aldığı puanları toplayarak halk oylamasının sonuçlarını bir jüri üyesine eş değer olarak oylamaya dahil ediyor. Tüm oylar kullanıldıktan sonra noter onayı ile birlikte puanlar hesaplanıyor ve led ekranlarda uygulama 5.adaydan 1. olana doğru bilgi işlemin onayı ile birlikte görüntülenebiliyor. Oylama bittikten sonra oylama sonuçları jüri üyelerinin hangi adaya kaç puan verdikleri raporlanabiliyor.

Seçimlere güven getirir mi?

Bu yazılım aslında yarışmalar ve jürilere yönelik şikayetleri engellemek üzere  geliştirilmiş. Ancak mantık olarak oylama sistemlerinde bir güvence sağlaması da mümkün görünüyor.

Ancak bu sistemin nasıl çalıştığında ifade edildiği gibi halk oylaması verileri yine organizasyonun bilgi işlem çalışanları  tarafından giriliyor ve oylama sırasınca jüri başkanınca izlenebiliyor. Bu da başkanın bir eğlence programı olarak ele alınabilecek   yarışmayı, yönetmesini kolaylaştırdığı gibi, adil bir yarışmanın halk oylamasında da yönlendirme yapabilmesini  de sağlıyor.Bu da manipulasyon yapılacaksa buna engel olunamayacağını gösteriyor. Yalan ya da çarpıtılmış veriler kullanılarak sisteme giriş yapılması halinde yazılımların güvenlik sağlaması pek mümkün değil. Bu gibi durumlarda, yetkililerin de denetlenebilmesi ya da ekranlarının şeffaf olması gerekir.

Bu fikirden hareketle, genel  kararları etkileyecek büyük çaplı seçimlerde de bu tür güvenlik sistemleri kullanılması ilk bakışta mantıklı görünüyor. Ancak, verilerin çarpıtılmayacak olması, yetkililerin kontrol edilememesi, yazılımın veri sızdırması gibi çok ciddi hasarlara, adalet ve güvenlik zafiyetlerine yol açması mümkün.

Dolayısıyla yazılım, amacı doğrultusunda kullanıldığında yarışmalarda güven duygusunu pekiştirmeyi sağlayacaktır.