Bilişim Dünyası 07 EYLÜL 2015 / 01:46

Son kullanıcı tarafında neleri değiştirecek?

Geçtiğimiz günlerde ihalesi yapılan ve Türkiye’nin teknoloji gündemine oturan 4.5G son kullanıcı için ne ifade ediyor? Son kullanıcı gözüyle 4.5G’yi değerlendiriyoruz.

Günümüzde Türkiye’de pek çoğumuz akıllı telefonlarında internet paketleri kullanıyor. Gerek sosyal medya için, gerek Whatsapp üzerinden mesajlaşma için, gerekse iş e-postamızın anlık olarak kontrolü için 3G veya 3.5G olarak bilinen mobil şebeke hizmetlerinden faydalanıyoruz. Mobil internet, artık çoğu teknoloji meraklısı için “olmazsa olmaz” durumunda. Daha önce bilgisayarda internetle tanışmamış orta yaş üstü kitle, cep telefonları aracılığıyla Facebook’u ve Whatsapp’ı tanıdılar.

Mobil internet teknolojisi, 3. nesilde (3G) son kullanıcıya ciddi anlamda hız artışı sağlayarak gerçek anlamda kullanılabilmesini sağladı. 3.5G ise çeşitli modifikasyonlarla beraber 20 Mbps gibi hızlar elde edilebilmesini sağlıyor. Türkiye’deki 3.5G desteğine baktığımızda mobil şebekelerin normal şartlarda bu hıza yaklaşabildiğini görüyoruz. Türkiye, 3.5G konusunda oldukça başarılı işler çıkardı. Her ne kadar 3.5G’nin şebeke ile telefon arasında kurduğu bağlantı hızı yüksek olsa da özellikle yoğun yerlerde yoğun saatlerde şebekelere giden kablolu internet altyapısı konusundaki eksikler sebebiyle ciddi hız düşüşleri yaşanabiliyor.

Öncelikle “4G”

İşin detayını çok kurcalamayan kullanıcılar tarafından 4G olarak bilinen LTE teknolojisi, aslında 4G ile aynı şey değil; 4G bağlantı standartlarına uyumlu bir bağlantı. WiMax de LTE gibi bir 4G teknolojisi olma özelliğine sahip.

3G – 3.5G ile LTE arasında ciddi bir performans kapasitesi farkı bulunuyor. “Kapasitesi” diyorum, çünkü tam anlamıyla kullanabilmek için aynı zamanda ciddi bir internet altyapısı da gerekiyor. Zira gelen bağlantı hızı yetersiz olması durumunda LTE değil, direkt fiber kabloyla bağlansanız da elde edeceğiniz verim sınırlı olacaktır. Kullanmakta olduğumuz 3.5G teknolojisi ile 20 Mbps’ye yakın bir hız elde edilebiliyorken LTE’de üst sınır 100 Mbps.

LTE’nin 3.5G’ye göre en büyük avantajı ise standart sesli görüşmeleri de internet bağlantısı üzerinden gerçekleştirebiliyor olması. Telefonunuzda hiç Skype, Whatsapp veya Viber gibi VoIP uygulamaları üzerinden görüşme yaptınız mı? Ses kalitesi ne de güzel geliyor bu uygulamalarda, değil mi? 3.5G ve öncesinde sesli görüşmeler için ayrılan mobil bağlantı alanı, internet için ayrılan bağlantıdan ayrıydı. Yani telefonda görüşme başladığı anda otomatik olarak düşük kaliteli banda geçiş yapılıyordu ve ses kalitesi haliyle düşüyordu. LTE’de ise VoIP uygulamalarındaki gibi direkt olarak internet bağlantısı üzerinden gerçekleştiriliyor; ayrılmış bir bant yok. Mobil operatörler ekstra bir kısıtlama getirmediği takdirde LTE ile beraber harika bir görüşme kalitesi yakalanabiliyor.

LTE değil, LTE Advanced

Ülkemizde son günlerde 4.5G olarak dile getirilen bağlantı biçimi LTE Advanced, LTE’ye göre belli başlı avantajlara sahip. Bunlardan ilki elbette ki daha yüksek bant genişliği sunuyor olması. LTE Advanced, 300 Mbps hızına destek verebiliyorken üzerinde yapılan oynamalarla 450 Mbps’ye ulaşabiliyor.

LTE Advanced’in tek avantajı sadece hızı değil. Aynı zamanda şebekeler arasında geçiş, LTE’ye göre çok daha yumuşak. Özellikle yolculuk esnasındaki uzun konuşmalarda gerçekleşen şebeke değişimine bağlı kesilmeler, LTE Advanced’te yaşanmıyor.

450 Mbps evlere ulaşmadan…

Günümüzde çoğu evde ve küçük çaplı ofiste kabloyla 16 Mbps – 25 Mbps arası internet bağlantısı kullanılıyorken 450 Mbps’lik bant genişliği biraz “uçuk” görünüyor. Zaten böyle bir hıza ilk etapta hiçbir operatör ulaşamaya çalışmayacaktır. Belirli bir süre düşük hızda kullandıktan sonra altyapı durumuna göre sessiz sedasız hız artırımına gidilecektir diye tahmin ediyorum.

İşin en kafa karıştıran tarafı ise kota sınırlandırmaları. Günümüzde çoğu akıllı telefon kullanıcısı ortalama 1 veya 2 GB’lik kotayla bir ay geçirmeye çalışıyor. Kota dolduktan sonra ya ekstra ücret ödemek durumunda kalıyorlar ya da internet bağlantıları kesiliyor. Her iki durumun da son kullanıcının hoşuna gitmediğini söylememiz mümkün. Türkiye’deki mobil operatörler, ortalama 10 Mbps internet bağlantısı veriyor diyelim. 10 Mbps bağlantı ile saniyede 1.25 MB download yapılabiliyor. 2 GB kotayı doldurmak için bu hızla yaklaşık 1600 saniye (27 dakika) boyunca aralıksız veri indirme yapmamız gerekiyor. LTE Advanced’in üst limiti olan 450 Mbps’yi es geçtik; 300 Mbps ile saniyede 37.5 MB download hızı elde ediliyor. Bu hızla 2 GB’yi doldurmak sadece 53 saniye sürüyor. Bu durumda kotalarda ciddi bir değişikliğe gidilmesi gerekiyor.

Hız artışı bize neler getirecek?

Cep telefonlarında böyle uçuk hızlara ulaşabiliyor olmamız, elbette ki farklı uygulamaların da önünü açacaktır. Şu sıralar akıllı telefonlarımızda kullanmakta olduğumuz standart sosyal medya uygulamalarında, oyunlarda fazla bir değişiklikle karşılaşmayacağız. Fakat Periscope gibi canlı yayın uygulamaları, çok daha yüksek potansiyele sahip olacaklar. Hali hazırda akıllı telefon kameraları inanılmaz bir kaliteye ulaşmış durumda. İnsanlar, 4K çözünürlükle akıllı telefonlar sayesinde tanıştılar. 4K canlı video yayını yapmak, LTE Advanced ile mümkün hale gelecek. Diğer taraftan YouTube üzerinden rahat bir şekilde 4K videoları dahi izleyebiliyor olacağız.

Eğer Türkiye’de evlere ve ofislere verilen internetlerin hızlarında ve fiyatlarında ciddi bir değişiklik olmazsa ev kullanıcıları da sim kartlarını takacakları birer minik modemle yüksek hızlı internet kullanmaya yeltenebilirler. Tabii bu noktada kafalarda soru işareti oluşturacak en büyük kriter kota miktarı. 2, 5, hatta 10 GB gibi komik miktarlarda kotalar fahiş fiyatlarla sunulursa elbette ki ev kullanıcısını çekmesi mümkün değil.

Telefonum LTE Advanced destekliyor mu?

Apple’ın, Huawei’nin, Samsung’un, HTC’nin, LG’nin ve Microsoft’un (Nokia’nın) son bir sene içerisinde çıkmış neredeyse tüm modellerinde LTE Advanced desteği bulunuyor. Bazı telefonlar 150 Mbps’ye kadar destek verirken, bazı modeller 450 Mbps’yi komple destekliyor. Bu noktada yeni akıllı telefon almayı düşünen kullanıcıların LTE Advanced desteğine ve desteklediği hıza dikkat etmeleri gerekiyor.

Yeni uygulamalar yolda, M2M patlama yapabilir
ETİKETLER : 1037