İlgi artıyor, pazar büyüyor

Haber Merkezi

İş zekası kavramı dünya genelinde büyük şirketlerin özellikle tercih ettiği çözümler arasında yer alıyor. Oracle Avrupa Bölgesi İş Zekası Çözümleri Danışmanlık Direktörü Haaije Bruinsma bir röportajında bu kavramı, “Mmevcut verilerden yola çıkarak onu yorumlayan, kararlar alan ve aldığı kararları kendi kendine uygulayan akıllı bir yazılım ya da konuşurken verilecek tepkilere göre en iyi davranışın ne olacağını anlayıp bunu o anda konuşan kişiye aktarma gibi çok ileri seviye analitik özelliklere sahip bir sistem” olarak tanımlıyor.
Son birkaç yıl içerisinde dünya genelinde ERP ve CRM uygulamalarına 40 milyar doların üzerinde yatırım yapıldığı tahmin ediliyor. Operasyonel süreçlerini belirli bir disiplin seviyesine getirmiş, veri kalitesi problemlerini çözmüş şirketlerin en önceliğindeki konu iş zekası teknolojileri ile biriken geniş verileri tüm kurum ve hatta iş ortaklarının hizmetine sunmak olarak öne çıkıyor.
Sürekli yaygınlaşan bir kavram
İş zekası çözümlerinin kullanımının dünya ve Türkiye pazarında gittikçe yaygınlaştığını ifade eden ABH SAP Danışmanı Tolga Kılıçcı, “Bunun neticesinde sektörün önde gelen şirketlerinin iş zekası uygulamalarına yaptıkları yatırımlarını artırdığını görebiliriz. Gartner tarafından yapılan araştırmalara göre dünya genelinde 2006 yılı için bir önceki yıla oranla yüzde 6 büyüyerek 2,5 milyar dolar olan pazar 2009 yılında 3 milyar dolar rakamlarına ulaşacak” dedi.
İş zekası sistemlerinin dünyada yakın dönemde atağa geçtiğini ifade eden CA Türkiye Pazarlama Müdürü Zuhal İşcan, “Sektörün önde gelen oyuncuları yüzde 10-30 arası büyüme gerçekleştiriyorlar. Gartner ve IDC gibi kurumlara göre de önümüzdeki beş yıl içinde en çok yatırım yapılması beklenen alanların başında iş zekası geliyor. Rakamsal verilere baktığımızda ise Gartner araştırmaları 2006’da Avrupa, Orta Doğu ve Afrika Bölgesi’nde 890 milyon dolarlık bir büyüklüğe sahip olan iş zekası yazılım pazarının 2007’de yüzde 5 ila 10 arasında bir büyüme göstereceğini belirtiyor” şeklinde konuştu.
Pazarı tanımlamak çok önemli
Dünya iş zekası pazarının rakamsal büyüklüğünü verirken iş zekası pazarını nasıl tanımladığınız çok önemli. Geleneksel olarak iş zekası terimi daha çok son kullanıcı arayüzünü kapsayan araçları kapsamakla birlikte pazara bakıldığında ikinci bir anlamda daha kullanıldığı görülüyor. Veriambarı, finansal planlama bütçeleme, ETL projeleri, veri temizleme ve kalitesini artıran yazılım araçları, operasyonel raporlama konularının da genel olarak iş zekası şemsiyesi altında anılmaya başladığına değinen DSS Technology Genel Müdürü Ruhver Barengi, “Bu durumda son dönemlerde geleneksel olarak son kullanıcı yazılım araçlarının kullanıldığı projeler için Information Discovery&Delivery (IDD) teriminin daha yaygınlaşacağını düşünüyoruz. Buradan hareketle iş zekası teriminin de az önce belirttiğim tüm bileşenleri kapsayan genel bir terim olma yolunda kullanılacağını görüyoruz. Bununla birlikte geleneksel iş zekası resmi gözönüne alındığında, 2005 yılında dünyadaki pazar büyüklüğü yaklaşık 6 milyar dolardı. 2006’daki öngörüler yaklaşık yüzde 20-yüzde 25 büyümenin yaşanacağını gösteriyordu ki bu konuyla ilgili büyük oyuncuların yavaş yavaş geçen yıl sonuçlarını açıklamasıyla gerçekten bu açamaya gelindiğini görüyoruz. 2007 yılındaki beklentiler de yine yaklaşık yüzde 20’lik bir büyümenin yaşanacağı doğrultusunda” şeklinde görüş belirtti.
Son iki yıldır iş zekası pazarında ciddi bir büyüme gözlemlediklerini kaydeden KoçSistem İş Zekası ve CRM Çözümleri Birim Yöneticisi Ayhan Erlik, “2004 yılında başlayan bu büyüme, özellikle 2005 yılının ilk yarısında hız kazandı ve 2006 yılında da devam etti. Şirketlerin karar alma mekanizmalarını hızlandırmak, performans göstergelerini daha doğru raporlayabilmek ve yasal zorunlulukların yarattığı baskıyı azaltmak istemesi, iş zekası pazarındaki büyümeyi 2006 yılında da devam ettirdi. 2007 yılında pazarın yaklaşık yüzde 6 oranında büyümesini beklemekteyiz” dedi.
Yüzde 12’lik büyüme
Dünya geneline bakıldığında 2010 yılına kadar, iş zekası pazarında yıllık bileşik yüzde 6.5’lik bir büyüme beklendiğine dikkat çeken LA İş Geliştirme Direktörü Çağdaş Yıldız, “Bu büyüme, dünya genelinde 3.2 milyar dolarlık pazar boyutuna ulaşmak demektir. Avrupa, Afrika, Ortadoğu bölgesine bakıldığında, bu oranın yüzde 5.9 olması bekleniyor. Bu da 1.13 milyar dolarlık bir pazar. Gartner’a göre, geçen yıl iş zekası pazarında dünya genelinde yüzde 12.1’lik büyüme yaşandı” şeklinde konuştu.
Logobiz Pazarlama ve Satış Müdürü Cem Yılmaz ise pazar küresel olarak iş zekası pazarının 2006 yılında ortalama yüzde 12 büyüdüğünü belirtti. Yılmaz, “Pazar büyüklüğü ise 2006 yılı rakamları 5,5 milyar dolar civarında olduğu, 2007 yılı beklentileri 6,5 milyar dolar olacağı tahmin ediliyor” dedi.
Bağımsız araştırma şirketlerinin araştırma ve tahminlerine göre, dünya iş zekası pazarının büyüklüğü, 2004 yılında 4,3 milyar dolar, 2005 yılında 4,9 milyar dolar oldu. Bu rakamın, önümüzdeki yıllarda da artacağı tahmin ediliyor. 2006 yılında 5,5 milyar dolar, 2007 yılında ise 6 milyar dolar gibi bir rakama ulaşılması beklendiğini belirten Meteksan Bilişim Grubu Genel Müdür Yardımcısı Taner Bengi, “Bu rakamlara göre, 2004-2005 yılları arasında pazarda yüzde 14 gibi bir büyüme gerçekleşti. 2006 yılı içinse büyüme oranının yüzde 12’nin üstünde olacağı tahmin ediliyor” şeklinde konuştu.
Gartner’a göre, iş zekası kavramının tüm dünya bilgi işlem yöneticileri açısından, 2006 yılı itibariyle en önemli konu başlığı haline geldiğini iddia eden Microsoft Teknoloji Çözümleri Uzmanı Cavit Yantaç,”Ayrıca, yine Gartner, 2006 yılı iş zekası piyasasını yaklaşık 2.5 milyar dolar olarak tanımladı. Gartner, 2010 yılına kadar, iş zekası piyasasının her yıl yüzde 9,5 büyüyeceğini tahmin etmektedir” dedi.
İş zekasına ayrılan pay arttı
Ana iş zekası fonksiyonları olan raporlama, analiz ve monitör konularına cevap veren yazılımlara ait lisans geliri, 2006 yılı itibarı ile 2.5 milyar dolar olduğu öngörülüyor diyen Obase Genel Müdürü Bülent Dal, “İş zekası yazılım pazarı büyüklüğünün 2010 yılında 3,5 milyar dolara çıkması beklenmektedir. Geçen yıl içerisinde yüzde 9’un üzerinde, bir önceki yıla göre büyüme gerçekleştiği öngörülüyor. Dünya pazarında önümüzdeki yıllarda, 2010 yılına kadar yüzde 9.5 bileşik büyüme bekleniyor. Gartner’a göre 2007 yılında EMEA bölgesinde yüzde 10 büyüme olması bekleniyor” şeklinde görüş belirtti.
Yapılan araştırmalara göre BT bütçelerinde iş zekasına ayrılan pay 2006 yılı içerisinde yüzde 4.8 oranında artış gösterdi. Geçen yıl yapılan bir araştırmaya göre iş zekasının CIO’ların öncelikleri ve yatırım planları içerisinde birinci sırayı aldığını kaydeden Bülent Dal, “Pazar büyüklüğüne projeler için yapılan donanım ve veritabanı gibi genel platform yatırım maliyetlerinden arındırılmış, müşteriler bazında yapılan tüm yazılım ve yazılımın uygulanması için gerçekleşen yatırımlar açısından baktığımızda OLAP Report verilerine göre iş zekası pazarı 2005 sonu itibarı ile 4.9 milyar dolara ulaşmış bulunmaktadır. OLAP Report pazar büyüklüğünü iş zekası yazılımları ve yazılımların uygulanması için harcanan rakamlara göre bir pazar büyüklüğü hesaplamaktadır. OLAP Report verilerine göre geçen yıl içerisinde bir önceki yıla göre yüzde 13.7 büyüme yaşanmıştır ve pazar 2007 yılı sonu itibariyle 6 milyar dolarlık bir büyüklüğe ulaşacaktır” dedi.
Genel anlamıyla iş zekası pazarının rakamsal büyüklüğü, araştırma şirketleri tarafından 2005 yılı sonu itibariyle yıllık 15-20 milyar dolarlık boyutta olduğu ifade ediliyor.
Oracle Türkiye Karar Destek ve Veri Ambarı Çözümleri Kıdemli Satış Danışmanı Ali Rıza Kuyucu bu konuda şunları söyledi:
“Yıllık olarak yaklaşık yüzde 12’lik bir pazar büyümesi yaşandı. 2006 yılında da kurumların en önem verdikleri ve en çok yatırım yaptıkları konuların başında iş zekası teknolojileri geliyor.”
Beş yıllık büyüme tahmini yüzde 5.4
Dünya iş zekası pazarına bakıldığında Gartner rakamlarına göre 2005 yılından 2010’a kadar dünyada yüzde 5.4’lik bir büyüme bekleniyor. Oytek ERP Uygulamaları Müdürü Hakan Balat, “Avrupa ve Ortadoğu –Afrika rakamlarına göre ise iş zekası yeni lisanslama pazarının 2006’da 890,7 milyon dolar olduğu, 2007’de ise bu rakamın 945.2 milyon dolar olacağı tahmin ediliyor. Dünya geneline baktığımızda pazarın 2006 yılında 5,5 milyar dolar seviyesinde olacağı tahminler arasında” dedi.
SAS Ülke Müdürü Nuray Akmeriç ise bu konuda şunları söyledi: “Dünya iş zekası pazarı yılda yüzde 10’luk bir büyüme kaydediyor, 2005 yılında 5.7 milyar dolar olan iş zekası pazarının 2006 yılında 6.3 milyar dolara ulaştığı tahmin ediliyor.”

Sentim Bilişim Veritabanı Uzmanı Gökhan Doğan ise Pazar hakkında “Gartner’in araştırmalarına göre 2006 yılında iş zekası pazarı dünya genelinde 2005’e göre yüzde 6.2’lik artış ile 2.5 milyar dolar tutarına ulaşmıştır” şeklinde konuştu.
Dünya iş zekası pazarının büyüklüğü bilişim teknolojisi pazarının büyüklüğüyle doğru orantılı olduğuna dikkat çeken Sybase Türkiye İstanbul Bölge Müdürü Nilay Küçüközen Avcı, “ABD’de, AB ülkelerinde bu tür uygulamaların yoğunluğu dikkat çekiyor. Analistlerin çoğu, iş zekasının, mobil bilgisayarlaşmadan sonraki en hızlı büyüyen alan olacağını öngörüyor. Gartner raporuna göre, 2006’da dünyada iş zekası pazarında yeni lisans satışlarının bir önceki yıla göre yüzde 6,2 oranında bir büyümeyle 2,5 milyar doları bulacağı ve 2009’a kadar düzenli bir büyümeyi sürdüreceği ve yeni lisans satışlarının 3 milyar dolara ulaşacağı öngörülüyor” dedi.

bthaber@interpromedya.com.tr