İnternet 25 ARALIK 2012 / 17:09

2012 senesinden politika ve gizlilik üzerine hikayeler

2012, internet aktivizmi açısından doğrudan politik noktalara yoğunlaşılan bir yıl oldu. Hollywood destekli dijital telif faturalarının kalbine kazık sokulması, Birleşmiş Milletler zirvesini etkileyerek bilgi paylaşım yasasının engellenmesi gibi olaylar, internet aktivizminin siyasal yönlerini ortaya koyan büyük olaylar oldu. Bu olaylar 90'lı yıllardaki İletişim Ahlakı Yasası'na gösterilen tepkilerden beri bu alanda gösterilen en büyük tepkiler oldu. Cnet'in belirlediği kamu politikası ve gizlilik alanlarındaki 2012'nin en büyük beş hikayesini sizin için derledik.

1. Çevrimiçi Korsanlığı Engelleme Yasası (SOPA)

İnternet kullanıcıları, yıl içerisinde Çevrimiçi Korsanlığı Engelleme yasasına yönelik gösterdikleri eşi görülmemiş tepkiyle Hollywood lobicilerinden daha etkili olduklarını gördüler. Bu etki öylesine büyüktü ki 10 milyon Amerikan vatandaşı imza toplayarak, Craigslist, Google, Wikipedia, ve diğer etkili internet sitelerinde organize olarak ve oy verdikleri temsilcilerine ulaşarak Hollywood camiası tarafından desteklenen bu kanun teklifine tepki gösterdiler. Bu tepkiler Birleşik Devletler Senatosu'nun internet sitesinin kilitlenmesine bile neden oldu.

Bu tepkiler işe yaradı ve Senato üyeleri bu yasaya destek vermekten kaçınmak için adeta birbirleriyle yarışmaya başladılar. Fakat telif hakkı konusunun ateşli savunucularından olan Senatör Orrin Hatch, oylama konusunda yaptığı ısrarla Hollywood çevrelerinin en sevilen senatörü haline geldi. Konu Senatör Hatch'in bütün çabalarına rağmen, Temsilciler Meclisi ve Senato'nun oylamayı süresiz olarak ertelemesiyle sonuçlandı.

2. Siber Güvenlik

Çevrimiçi Korsanlığı Engelleme Yasası'na yönelik tepkilerden öğrenilen bir şey varsa o da organize olmuş özgür iradeli kullanıcıların milyonlarca Dolar harcayarak lobicilik yapan teknoloji firmalarından daha etkili olabileceğidir. Bu durumun bir benzeri de 90'lı yıllarda yaşanan FBI ve Ulusal Güvenlik Dairesi'nin şifreleme ürünlerinin ihraç edilmesine ve hatta kişisel olarak kullanılmasına yönelik başarısızlıkla sonuçlanan engelleyici yasa çıkarttırma girişiminde de görülmüştü. Siber İstihbarat Paylaşımı ve Koruma Yasası (CISPA)'yı bertaraf etmek için için sivil özgürlükçüler ve bazı muhafazakâr  gruplar arasında oluşan bu çabanın oluşma nedeni de bu temel dayanıyor. Fakat bu çabalar yeterince başarılı olamadı.

Cumhuriyetçiler'in desteklediği CISPA, siber güvenliği artırtmak amacıyla devlet daireleri ve özel şirketler arasındaki bilgi paylaşımına yeni bir soluk getirmek için ortaya atılmıştı. Fakat sekizyüzbinden fazla internet kullanıcısı anti-CISPA dilekçesi imzaladı. American Library Association, Electronic Frontier Foundation, ACLU ve özgürlükçü eğilimli TechFreedom da dahil çeşitli gruplar,  Nisan ortasında "Siber Casusluğu Durdurma" kampanyası başlattı. Ama bu çabalar işe yaramadı. CISPA, Temsilciler Meclisi'nde 248 evet oyuna karşın 168 hayır oyuyla rahat bir şekilde onaylandı.

3. Birleşmiş Milletler Dubai Zirvesi

21. yy'ın siyasi tabanlı internet olaylarının tarihi yazıldığı zaman Aralık ayındaki Birleşmiş Milletler Zirvesinin yaşadığı görüş ayrılığı, siber bir soğuk savaşın başlangıç tarihi olarak işaretlenecek. ABD ve diğer batı demokrasilerininWCIT Zirvesindeki Uluslararası Telekomünikasyon Birliği'nin (ITU), internetin denetlenmesi üzerindeki yetkilerinin artırılmasını sağlayan Dubai anlaşmasını reddettmesi Rusya, Çin, Cezayir ve İran liderliğindeki baskıcı rejimlerin konu üzerindeki ittifakına ciddi bir darbe indirdi.

Internet kaynaklı bu yeni politik bölünme doğu-batı veya kuzey-güney eksenli değil, ABD, Kanada, Avrupa, Avustralya, Yeni Zelanda, Hindistan, Filipinler, Japonya gib Dubai antlaşmasını imzalamayan, prensipte ifade özgürlüğüne ve insan haklarına bağlı ülkeler ekseninde gelişen bir ayrılığa dayanıyor. Toplantı, 193 üye devletin, 89'unun imzasıyla sonuçlandı ve kabul başarılı olamadı. Anlaşmayı imzalayanların başında Rusya, Çin, Libya, Nijerya, İran, Küba, Kamboçya ve Mısır bulunuyordu.

4. GPS takip sistemleri

2012'nin Ocak ayında Amerikan Yüksek Mahkemesi GPS ile kişilerin araçlarının izlenmesi uygulamasına kısıtlama getirdi. Amerikan polisinin her yılAmerikalı'ların arabalarına taktığı binlerce gizli GPS takip cihazına rağmen, konuyla ilgili yasal düzenlemeler hala tam olarak oturmamış ve alt mahkemelerin emrinin gerekip gerekemediği konusunda ikiye bölünmüşlük söz konusu.



5. Teknoloji devlerine Washington baskısı

2012 yılının sonlarında ABD komisyonları gözünü Silikon Vadisi şirketlerine dikti.

Federal Ticaret Komisyonu’nun demokratları temsil eden üyesi Jon Leibowitz, alışılagelmişin dışında bir davranış göstererek Google’ın “arama ve arama reklamcılığı” konusunda resmi soruşturmaya tabi tutulduğunu duyurdu.

Google ile ilgili kararın önümüzdeki yıl sonuçlanması beklenirken, tekel oluşturması nedeniyle diğer dev teknoloji şirketlerinin de kıskaca alınacağı tahmin ediliyor. Apple ve Facebook için de benzer soruşturmaların açılacağı öngörülüyor.