Yazarlar 14 OCAK 2013 / 08:00

Aaron Swartz (1986-2013)

Amerikalı yazılımcı, yazar, politik organizatör ve internet aktivisti Aaron Swartz, 11 Ocak 2013’de, Brooklyn, New York’taki evinde intihar etti. 26 yaşındaydı. Swartz, daha 14 yaşında XML üzerinde çalışıyordu. Bugün hepimizin kullandığı RSS yazılımının ilk sürümünün ortak yaratıcılarından biriydi. İnternet fenomeni Reddit’in kurucularındandı.

İnternette sivil hak ve özgülükleri savunan aktivist platform Demand Progress’in kurucusuydu (http://demandprogress.org/). ABD’nin haddini aşan, diğer ülkelerin hukuksal bağımsızlığını ihlal edecek, şirketlere interneti sansürleme yetkisi verecek SOPA ve PIPA yasa tasarılarının, büyük bir internet aktivizmi başarısıyla gömülmesini sağlayan cephenin en önünde geliyordu. Ama her şeyden önce, özünde kamuya ait olan bilginin özgür dolaşımı için çalışan bir aktivistti. Bu uğurda da hayatını verdi. Kısa hayatına çok şey sığdırdı.

Fazlasıyla ilgilendiğim ve çok saygı duyduğum Fransız sanatçı, yazar ve tiyatrocu Antonin Artaud’nun Van Gogh hakkında muhteşem bir kitabı vardır: “Toplumun intihar ettirdiği Van Gogh”( http://goo.gl/k1H1e; http://goo.gl/wsI0f). Toplumun delirttiği Artaud’dan toplumun öldürdüğü Van Gogh’a bir saygı duruşu... Bence Aaron Swartz’ı da toplum, tam olarak, korporatizmin çıkarlarının uzantısı ve kendi halkının düşmanı bir devlet, ABD öldürdü.

Swartz, tek başına Amerikan hukuk külliyatının yüzde 20’sini halka açtı; 2008’de zaten kamu malı olan yasaları vatandaşlara satan PACER sistemine alternatif RECAP sistemini kurdu ve ücreti ödenerek satın alınan tüm hukuk metinlerinin bu sistemden ücretsiz paylaşımını sağladı. FBI kudurdu, Swartz’ın peşine düştü, ama dava açamadı. 2011’de Swartz akademik makaleleri fahiş fiyatla yayınlayan (ve ücretin yazarlara değil yayıncılara gittiği) JSTOR arşivinden çok sayıda makaleyi MIT girişiyle indirince tutuklandı (bu makaleleri hakkıyla elde etmiş ve –henüz- herhangi bir yerde paylaşmamış olmasına rağmen). JSTOR suçlamadan vaz geçti, ama MIT aynı basireti gösteremedi ve Adalet Bakanlığı bu fırsatın üzerine atlayarak Swartz’a 35 yıl hapis ve 1 milyon dolarlık tazminat istemiyle dava açtı. Hem ondan ömür boyu kurtulmak hem de başkalarını caydırmak için, ibret olsun diye... Dava 2 ay sonra görülecekti (http://goo.gl/1tkMv; http://goo.gl/2yRM9; http://goo.gl/hlE0u).

Şimdi Adalet Bakanlığı ve FBI Swartz ailesi tarafından taciz ve yetkinin kötüye kullanımı nedeniyle dava ediliyor; MIT de öğrenciler tarafından, onun arkasında durmadığı için protesto ediliyor.

“Bütün dünyada yeterince fazla sayıda olursak, yalnızca bilginin özelleştirilmesine karşı güçlü bir mesaj vermekle kalmayacağız, aynı zamanda onu tarihe gömeceğiz” diyen Swartz, temsil ettiği özgürleşme potansiyelinden ürken devlet tarafından öldürüldü (http://goo.gl/9z54a).

Huzur içinde yatsın... Bilgiyi özgürleştirenlerin sayısını artırarak ruhunu yaşatabiliriz.