Yazarlar 16 ŞUBAT 2015 / 07:29

Tepemize drone düşebülü

İstanbul Atatürk Havalimanına yakın Ataköy’de hobi bahçelerinden yönetilen bir drone, bir THY uçağının yanından geçti mi? Bir THY pilotu “Sağa dönüşten önce yanımızdan bir adet drone geçti,” dedi mi? Daha yakın zamanlarda, yine aynı havaalanı civarında bir kişi, drone kullanarak 12 dakikalık bir video çekmiş ve bunu YouTube’a koymuştu. Bu kişi hakkında, “trafik güvenliğini tahlikeye sokmak” suçlamasıyla 1-6 yıl hapis cezası talebiyle dava açıldı.

YouTube’da “Atatürk Havalimanı+drone” yazarsanız 250 sonuç veriyor. Aralarında, “drone” kelimesi nedeniyle, başka yerlerdeki videolar da var. Ama neticede, ülkenin en büyük, en işlek havaalanının üzerinden drone ile çekilmiş görüntüler YouTube’da hazır. Bunlardan birinde başlık, “hukuki süreç” ile ilgilenen makamlara uyarı niteliğinde: Atatürk Havalimanında skandal güvenlik açığı.

İstanbul’a doğru alçalan uçaklara, varoşlardan pilotların gözüne lazer tutulan bir kültürde, ithal malı bir oyuncağın sorumsuzca gelişigüzel kullanılması doğal. Çünkü bunların nerede nasıl kullanılacağına dair bir yönetmelik ve yaptırım bizde ufukta yok.

ABD’de bile bir drone Beyaz Saray bahçesine düştü de konunun aslında ne kadar yaşamsal bir güvenlik açığı olduğu “aniden” bütün dünyanın dikkatini çekti. O drone’un Çinli yapımcısı SZ DJI Technology şirketi, “Obama ailesinden özür dilemek istediğini” açıkladı. Ama başka bir somut adım daha attı: DJI, drone’larının yazılımını değiştirecek. Washington şehir merkezi yazılımda tanımlanacak ve drone bu alana giremeyecek. DJI bu konuda tecrübeli: Başkent Beycing’in Tienanmen Meydanı üzerinde ve havaalanları civarında drone’ları zaten uçamıyor... İkinci bir adım daha atıyor DJI: ABD’de ticari havaalanları hava sahasının 10 bin feet altında uçamayacak. Üçüncü adım: DJI yapımı drone’lar, ABD sınırlarının dışında (yabancı ülkelerde) uçamayacak. Böylece, örneğin uyuşturucu kaçakçılığında DJI kullanılamayacak. Meksika-ABD sınırında bir DJI drone’u düşünce, uyuşturucu yüklü olduğu anlaşılmıştı.

Amerikan Federal Havacılık Dairesi, zaten havaalanları civarında drone uçuşunu sıfırdan yasaklamıştı. Ama drone’ların, ülkenin geri kalanında hobi veya ticari amaçlı uçuşları için henüz kararını açıklamadı.

Türkiye’de ne olacak? AVM’lerde bile, insanların başının hemen üzerinde drone uçurmayı marifet sananlar (aslında, gerçekten marifet, ama tehlikeli) var. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü, havadan fotoğraf veya film çekimi için uçuş izni alınması gerektiğini valiliklere bildirdi. Hiç bir izin almadan uçuranlar ne olacak?
ETİKETLER : 1009